Kadıköy Konsili MS 451
İmparator Markianos, gönüllü episkoposlarla ve eşi Pulheria ile Dioskoros meselesini ve ona nasıl üstün gelebileceklerini yeniden görüşmeye başladı. Sonunda konsili başkentten uzak bir yerde toplamaya karar verdiler. Dioskoros’un güçlü delillere sahip olduğu kendileri için açık hâle geldiğinden, onunla iman konusunda tartışmayacak; incelemeyi gönüllü episkoposlarla ilgili meseleyle ve Leo’nun mektubuyla sınırlayacaklardı.
Böylece Kadıköy Konsili’nin toplanması için imparatorluk emirleri çıkarıldı. Konsil, Azize Eufemia Kilisesi’nde toplandı. İmparator ve imparatoriçe kilisenin baş tarafında otururken sağ tarafta Papa Dioskoros, Kudüs ve Korint episkoposları ile Mısır episkoposunun yardımcısı yer aldı. Düzeni korumak ve oturumları denetlemek üzere konsilde sivil yargıçlar da hazır bulundu.
Kadıköy şehri
Kadıköy, Küçük Asya’nın eski şehirlerinden biridir. MÖ yedinci yüzyıldan önce, MÖ 685 yılında, Bitinya kıyısında, daha sonra Konstantinopolis’in kurulacağı yerin karşısında inşa edilmiştir.
Görünüşe göre MÖ ikinci yüzyılda yıkıma uğramış ve halkı Nikomedia’ya göç etmiştir. Ancak İustinianos burayı yeniden inşa edip imar etmeye çalışmıştır. Şehir, Osmanlı fethi sırasında yeniden yıkılmıştır. Bulunduğu yerde bugün “Kadıköy” adında küçük bir köy olduğu söylenmektedir.
Konsilin tanınmış babaları
Papa Dioskoros ve beraberindeki bazı episkoposlar, Kudüs Episkoposu Yuvenalios, Antakya Patriği Maksimos ve Konstantinopolis Episkoposu Anatolios, konsilin tanınmış katılımcıları arasındaydı. Ayrıca konsile episkoposlardan oluşan üç temsilci gönderildi.
Episkoposların sayısı
Tarihçiler, konsile katılan episkoposların sayısı konusunda farklı görüşler ileri sürmüştür. Bazıları 230 episkoposun katıldığını söylerken, bazıları sayının 620’ye ulaştığını belirtmiştir.
Markianos ve Pulheria
İmparator Markianos ve eşi Pulheria, konsile katılmaya özen gösterdiler. Yanlarında saray maiyetinden çok sayıda kişi ile birçok subay ve asker bulunuyordu.
Birinci oturum
8 Ekim 451’de Azize Eufemia Kilisesi’nde Markianos, alışılmış konuşmasını yaparak konsile katılmaktaki amacının düzeni korumak olduğunu açıkladı.
Konsil daha yeni başlamıştı ki Leo’nun temsilcisi Paskasinos ortaya çıkarak Papa Dioskoros’un babaların ön sıralarında oturmamasını istedi. Gerekçesi, Dioskoros’un oraya yargılanmak üzere getirilmiş olmasıydı. Yargıçlar, Papa Dioskoros’un kanuna aykırı olarak ne yaptığını sordular. Paskasinos şöyle cevap verdi:
“İkinci Efes Konsili, Roma Kürsüsü’nün izni olmadan toplandı.”
Yargıçlar bunun temelsiz ve değersiz bir iddia olduğunu anlayınca talebini reddettiler ve ona şöyle dediler:
“Eğer yargıç konumundaysan, davacı gibi davranman doğru değildir.”
Ardından, birleşmeden sonra Rab Mesih’te iki tabiat bulunduğunu savundukları için İkinci Efes Konsili’nde Flavianos ile birlikte görevden alınan Dorylaion Episkoposu Evsebios ayağa kalktı. Dioskoros’un kendisini ve meslektaşı olan Konstantinopolis episkoposunu haksız yere mahkûm ettiğini ileri süren bir şikâyet sundu.
Bunun üzerine Papa Dioskoros, İkinci Efes Konsili’nin tutanakları okunduğunda gerçeğin ortaya çıkacağını açıkladı. Yargıçlar bunu kabul ettiler. Kısa bir süre sonra, kilise birliğinden çıkarılmış Nesturi Tarsus Episkoposu Theodoretos konsile girdi. Leo’nun emriyle kürsüsüne yeniden getirildiğini ileri sürerek konsile katılmayı istedi.
Bu durum, babalar arasında büyük bir kargaşaya yol açtı. Episkoposlar itiraz etti ve birçok ses yükseldi. Sonunda yargıçlardan biri ayağa kalkarak konsili sakinleştirdi ve çalışmaların sürdürülmesini istedi.
Konsilin toplanmasını emreden imparatorluk mektupları okunduktan sonra Papa ile bazı episkoposlar arasında sert bir tartışma yaşandı. Bunun üzerine yargıçlardan biri sessizlik istedi ve kâtip, İkinci Efes Konsili’nin tutanaklarının geri kalanını okumaya devam etti. Okuma bitince Papa Dioskoros şöyle dedi:
“Size okunanlardan anlaşılmaktadır ki kutlu hatıralı İmparator Theodosios meseleden habersiz değildi. Ben de yalnız değildim; yargıçlar ve dindar iki episkopos Yuvenalios ile Thalassios da benimle birlikte gözetimde bulundular. Öyleyse, yetki bakımından eşit olduğumuz ve konsilimizin aldığı kararları bütün episkoposlar kabul edip kendi elleriyle imzaladığı hâlde, Efes’te yapılanlar neden yalnızca bana yükleniyor?”
Bunun üzerine Efes episkoposu ve Doğu’dan itiraz eden bazı episkoposlar, önceki konsilin kararlarını ancak zor altında kabul ettiklerini; silahlarını çekmiş askerlerle çevrili oldukları sırada boş bir kâğıda imza attıklarını söylediler.
Mısır episkoposları onlara şöyle cevap verdi:
“Rab’bin askerleri, yalnızca korkakları korkutan güçten korkmaz.”
Leo’nun mektubu okunurken yargıçlar, bu mektubun neden daha önce okunmadığını sordular. Şöyle cevap verildi:
“Peder Dioskoros bu mektubun okunmasını emrettiği sırada, konsilde yazı işlerinin başındaki görevli bize İmparator Theodosios’un mektuplarını sundu ve bunların tamamı okundu. Episkopos Leo’nun mektubu ise daha sonra bize yeniden sunulmadı; hiç kimse de onu bize hatırlatmadı.”
Kâtip, Eutykhes’in İkinci Efes Konsili’ne sunduğu iman ikrarını ve aralarında Salonya Episkoposu Basileios’un da bulunduğu episkoposların, onun Ortodoks imanına uygunluğunu onayladıklarını okudu. Ancak bu episkopos, söz konusu onayı verdiğini inkâr etti. Papa, onun yalanından üzüntü duyarak şöyle dedi:
“Basileios’u inkâra neyin sevk ettiğini bilmiyorum. Kendisi, bize sunulan doğru bir öğretiyi onayladığını biliyor.”
Bu episkopos, kendisine atfedilerek yazılmış başka sözleri de inkâr etti. Görünüşe göre Papa Dioskoros’a karşı çıkan episkoposlar, onun sözlerinden, güçlü delillerinden ve kanıtlarından etkilendiler; sonunda kabul etmekten başka çare bulamayarak konsilin önünde şöyle dediler:
“Hata ettik ve bağışlanma diliyoruz.”
Yargıçlar, Papa’ya karşı tutumlarının ve daha sonra bundan dönmelerinin nedenini sordular. Onlar yine şöyle cevap verdiler:
“Hata ettik ve bağışlanma diliyoruz.”
Bunun üzerine oturumun kapatılmasına ve beş gün sonra yeniden toplanılmasına karar verildi.
İkinci oturum
Yukarıda anlatılanlardan görüyoruz ki Papa’nın delillerinin gücü ve suçsuzluğu, Roma temsilcilerinin ona kin beslemesine ve onu tuzağa düşürecek bir yol aramasına neden oldu. Kadıköy yanlısı episkoposlarla birlikte, yargıçların ve Papa Dioskoros’un bulunmayacağı, kendi dinî amaçlarına uygun kararlar verebilecekleri gizli ve kısa bir oturum düzenlemeyi düşündüler.
Böylece bu sahte konsilin ikinci oturumu, birinci oturumun sona ermesinden sonraki üçüncü günde, yani yargıçların belirlediği tarihten tam iki gün önce yapıldı. Bu oturum yalnızca Doğulu episkoposlar ile Roma episkoposunun temsilcilerine açıktı. Mısır episkoposları ve yargıçlar davet edilmedi.
Papa Dioskoros’un bu oturuma katılamayacağından emin olmak için evinin kapısına, dışarı çıkmaya kalkışırsa onu engelleyecek muhafızlar yerleştirdiler. İşin şaşırtıcı yanı, bu episkoposların oturumu topladıktan sonra Papa’yı çağırmalarıydı; oysa muhafızlara onun dışarı çıkmasını engelleme emrini verenler kendileriydi.
Konsilin elçileri onu çağırmaya geldiklerinde onlara şöyle dedi:
“Muhafızlar dışarı çıkmama engel oluyor. Konsil benim meseleme zaten baktı; şimdi ne istiyor? Yargıçların huzurunda yapılanları geçersiz kılmayı mı amaçlıyor? Yargıçlar bulunmadıkça ben de katılmayacağım.”
İkinci kez elçi gönderdiklerinde de önceki tutumunda ısrar etti.
Geçersiz hüküm
Sonunda, Papa Dioskoros’un ve episkoposlarının yokluğunda, yargıçlar ile imparatorun temsilcileri de hazır bulunmazken, onun hakkında sahte hükümlerini verdiler. Bu sahte hükümde şöyle dediler:
“Dioskoros’un yaptıkları ortaya çıkmış ve doğrulanmıştır. Kanunların emrettiğini çiğneyerek Eutykhes’i kabul etmiş, yetkiyi zorla kendisine mal etmiş ve Leo’nun Flavianos’a gönderdiği mektubun okunmasına izin vermemiştir. Ayrıca Roma Kilisesi Kürsüsü’nün sahibi, en kutsal başrahip Leo’yu aforoz etmeye cüret ederek önceki kötülüklerine bir başka günah daha eklemiştir… Konsil, kilise kanunları uyarınca onu üç kez çağırmış; o ise emrine karşı gelmiş ve huzuruna çıkmayı reddetmiştir… Bu nedenle en kutsal başrahip Leo, bizim aracılığımızla… onun episkoposluk derecesinin elinden alınmasına ve kâhinlik hizmetinden uzaklaştırılmasına karar vermiştir. Şimdi bu kutsal konsil, Dioskoros’un davasında kanunların öngördüğü şekilde hüküm vermektedir.”
Bu hükümlerin geçersizliği ve hükümsüzlüğü şu nedenlerle ortaya çıkmaktadır:
Hüküm, konsilin birinci oturumunda belirlenen tarihe aykırı bir zamanda yapılan, gizli ve kanuna aykırı bir oturumda verilmiştir.
Hüküm, onu verme yetkisine sahip olmayan ve Ortodoks episkoposlar, yargıçlar ve imparatorun temsilcileri bulunmadığı için genel ve ekümenik bir konsili temsil etmeyen bir kurul tarafından verilmiştir.
Davalı, toplantı yerinin yakınında bulunduğu hâlde hüküm onun yokluğunda verilmiştir.
Hüküm, Papa Dioskoros’un, konsilin bütün üyelerinin hazır bulunduğu ilk oturumda suçsuz olduğu ortaya çıkan bazı suçlamaları içermiştir. Nitekim suçlamada bulunanlar, “Hata ettik ve bağışlanma diliyoruz” diyerek bunu kabul etmişlerdir.
Hüküm, Roma episkoposunun temsilcilerinin diğer katılımcı episkoposlara uyguladığı baskı ve tehdit altında verilmiştir.
Episkoposlar, sözlerinde, hükümlerinde ya da kötü niyetli suçlamalarında Papa Dioskoros’un doğru öğretiden ve sağlam imandan saptığını hiçbir zaman ileri sürmemişlerdir. Oysa episkoposların kilise birliğinden çıkarılmasına hükmetmeyi haklı kılabilecek tek mesele budur. Onun bu konuda suçsuz olduğunu ortaya koyduklarına göre, verdikleri hükmün geçersizliği açıktır.
Papa Dioskoros doğru öğretiyi teyit ediyor
Papa Dioskoros, Kadıköy’ün iman bildirisini okumak istediğini belirtti. Bildiriyi kendisine gönderdiler; o da birçok episkoposun önünde okudu. Kutsal Kilise’nin sözlerine aykırı olduğunu görünce, metnin kenarına Kilise’nin öğretisine aykırı olan noktaları yazdı. Ayrıca doğru Ortodoks inancını değiştirmeye ve ekümenik konsillerin kanunlarıyla oynamaya cüret eden herkesi aforoz ettiğini yazdı.
Metni teslim alıp Papa’nın aforozunu görünce, yaptıklarını imparatora bildirmek üzere acele ettiler. Markianos öfkelendi ve onu öldürmeye karar verdi. Ancak bunu gerçekleştirmenin tehlikesini anlayınca kararından vazgeçti ve onu Küçük Asya kıyıları yakınındaki Gagra Adası’na sürgün etmekle yetindi. Böylece kutsal evrensel Kilise’nin bölünmesine yol açan o uğursuz Kadıköy Konsili sona erdi.
Papa Dioskoros, iki episkopos, başdiyakonu Petros ve sekreteri Theopistos’un eşliğinde beş yıl sürgünde kaldı. Edku Episkoposu Abba Makarios, Papa’sının sürgününe katılmak istediğinde, Papa ondan Mısır’a dönmesini istedi; çünkü orada onu şehitlik tacı bekliyordu. Gerçekten de Papa Dioskoros’un önceden bildirdiği söz gerçekleşti: Makarios, Mısır’a döndükten kısa bir süre sonra Roma İmparatoru Markianos’un askerleri tarafından şehit edildi.
Papa’nın Gagra’ya sürgün edilmesi, oranın pagan halkı için büyük bir bereket oldu. Hastalarını iyileştirip muhtaçlarına yardım ederek onları Hristiyan imanına döndürdü. MS 457’de yücelik âlemine göç edinceye kadar bu şekilde yaşamayı sürdürdü.
Genç Theodosios’un yasal bir varis bırakmadan ölmesinden ve rahibe olan kız kardeşinin imparatorluk komutanlarından Markianos ile evlenmesinden sonra, bazı episkoposlar yeni imparatora Dioskoros’u çağırtıp onu etkilemeye çalışmasını önerdiler. Belki böylece yeni öğretiyi kabul edecek ve sapkın episkoposları bağışlayacaktı.
Papa, imparatorun daveti üzerine Konstantinopolis’e geldiğinde, davetliler arasında Konstantinopolis Episkoposu Anatolios, Antakya Episkoposu Maksimos, Kudüs Episkoposu Yuvenalios, Efes Episkoposu Markos ve kilise birliğinden çıkarılmış üç episkoposun bulunduğunu gördü.
Oturduklarında, episkoposlardan biri, imparator ve imparatoriçenin huzurunda Papa Dioskoros’a seslenerek makamında kalabilmesi için onların isteğine boyun eğmesini ve imparatora karşı çıkmamasını istedi. Papa, bunun hem kendisinden hem de Nestorios’a karşı savunduğu doğru ilkelerinden kurtulmak için kurulmuş bir komplo olduğunu anlayınca, aralarında ayağa kalkarak şöyle dedi:
“İman bütünüyle yetkindir ve hiçbir açıklamaya ihtiyacı yoktur. Athanasios, Kirillos ve diğer babalar tarafından belirlenmiş ve sağlamlaştırılmıştır. İmparatorun bu ince meseleleri araştırması gerekmez. Krallığının işleri ve yönetimiyle ilgilenmeli, doğru imanı araştırmayı kâhinlere bırakmalıdır; çünkü Kutsal Yazıları onlar bilirler. Kendi eğilimlerine kapılmaması ve yalnızca gerçeğin ardından gitmesi kendisi için daha hayırlıdır.”
Herkes onun cesaretine hayret etti. Bunun üzerine İmparatoriçe Pulheria şöyle dedi:
“Ey Dioskoros, annem Eudoksia’nın zamanında senin gibi görüşünde kararlı bir adam vardı. Onun, anneme karşı gelmesinden bir hayır görmediğini biliyorsun. Senin sonunun da onunki gibi olacağını düşünüyorum.”
İmparatoriçe, Aziz Altın Ağızlı Yuhanna’yı kastediyordu. Dioskoros, büyük bir cesaret ve sükûnetle şöyle cevap verdi:
“Sen de annenin bu azize zulmetmesi yüzünden başına neler geldiğini biliyorsun. Tanrı onu, ne ilacını ne de tedavisini bulabildiği ağır bir hastalığa uğrattı. Sonunda kâhinlerin öğüdü üzerine azizin mezarına gidip ağladı ve ondan af ve günahlarının bağışlanmasını diledi. Tanrı onu bağışlayınca iyileşti. İşte ben senin ellerindeyim; ne istersen yap. Sen de annenin kazandığını kazanacaksın.”
Sözleri, imparator, imparatoriçe ve hatta Mısırlılar da dâhil olmak üzere episkoposlar üzerinde yıldırım etkisi yaptı.
İmparatoriçe kendini tutamayarak hakikat uğruna cesaretle duran azize öylesine şiddetli bir tokat attı ki iki azı dişi yerinden çıktı. Muhafızlar, imparatoriçelerinin öfkesini görünce, yaşlılığına rağmen azizi dövmeye, silahla yaralamaya ve sakalını yolmaya başladılar. Şaşırtıcı olan, bütün bunlar olurken onun sessizce dayanması, yukarıya bakarak şöyle demesiydi:
“Senin uğruna bütün gün öldürülüyoruz.”
Bu görüşmeden sonra sakalından koparılan kılları ve dişlerini topladı; bunları İskenderiye’deki halkına şu sözleri içeren bir mektupla gönderdi:
“Bunlar, iman uğruna verdiğim mücadelenin meyvesidir. Bilin ki kutsal babalarımın imanını korumak için çok acı çektim. Siz ise imanınızı doğru imanın kayası üzerine kurmuş olanlar, sapkınlık sellerinden ve imansızlık fırtınalarından korkmayın.”
Papa Dioskoros’un suçlamalardan aklanması
Roma episkoposu ve onu izleyen episkoposlar, Papa’yı zayıflatıp korkutacaklarını düşünerek ona çeşitli suçlamalar yöneltmeye çalıştılar. Oysa tam tersine, Papa kendilerine büyük bir cesaret ve saygıyla cevap veriyordu.
İddialar ve bunlara verilen cevaplar şöyledir:
Birinci suçlama
Roma episkoposunun bilgisi olmadan, İkinci Efes Konsili’ni tek başına topladığı ve ona başkanlık ettiği ileri sürüldü. Bu gerekçeyle konsilden çıkarılmasını istediler.
Cevap
Eğer durum böyleyse ve Roma episkoposunun bundan haberi yoksa, Roma’nın üç temsilcisini, Episkopos İulianos’u, Rahip Renad’ı ve Diyakon Hilarios’u kim gönderdi? Leo’nun mektubunu kim yazdı? Roma episkoposunun konsile şahsen katılmaması da konsilin önemini azaltmazdı.
Konsilin toplanması için çağrı yapan Papa Dioskoros değil, imparatordu. Konsile başkanlık eden de imparatordu; imparatorluk fermanlarında açıkça belirtildiği gibi, Kudüs Episkoposu Yuvenalios ile Kayseriye Episkoposu Thalassios’u da görevlendirmişti.
İkinci suçlama
Papa Dioskoros’a yöneltilen bir başka iddia da episkoposların konsilde boş bir kâğıda imza atmış olmalarıydı.
Cevap
Bu, konsilin kendi tutanaklarının çürüttüğü zayıf ve asılsız bir suçlamadır. Bunun karşısında, ilk oturumda, “Hata ettik ve bağışlanma diliyoruz” demişlerdir. Katolik tarihçilerin kendilerinin bile kitaplarında bu iddianın zayıflığını kabul etmeleri de dikkat çekicidir.
Üçüncü suçlama
Ayrıca Peder Dioskoros’un, Roma Episkoposu Leo’nun mektubunun İkinci Efes Konsili’nde okunmasını emretmediğini, aksine onu gizlediğini söylediler. Oysa bu doğru değildir; çünkü Papa mektubun okunmasını üç kez istemiştir. Kudüs Episkoposu Yuvenalios da yargıçlar kendisine görüşünü sorduklarında bunu kabul ederek şöyle demiştir:
“Peder Dioskoros onun okunmasını emretti.”
Cevap
Burada şaşırtıcı olan, gerçekte hakikatten uzak, Nesturi bir mektuba bu kadar sıkı sarılmalarıdır. Mektupta şu sözler yer alır:
“Söz kendisine özgü olanı yapar; beden de kendisine özgü olanı yapar. Bunlardan biri mucizelerle göz kamaştırırken, diğeri aşağılanmalara maruz kalır.”
“Mesih gerçekten her ikisidir: Tanrı ve insan.”
Öyleyse kendi hataları ortaya çıkmasın diye bu mektubu gizlemeye çalışmaları kendileri için daha uygun olurdu.
Dördüncü suçlama
Suçlamada bulunanlar ayrıca, İkinci Efes Konsili’nin tutanaklarını yalnızca Dioskoros’un kâtiplerinin yazdığını ve bunlarda değişiklik yaptıklarını söylediler.
Cevap
Papa Dioskoros, episkoposların her birinin kendi kâtipleri olduğunu belirterek şöyle dedi:
“Benim kâtiplerim benim nüshamı yazdı. Yuvenalios’un ve Thalassios’un kâtipleri de kendi nüshalarını yazdılar. Diğer episkoposların kâtipleri de aynı şekilde yaptılar.”
Kudüs episkoposu da Dioskoros’un sözünü doğruladı.
Beşinci suçlama
Evsebios adındaki Kadıköy yanlısı episkoposlardan biri ayağa kalkarak yargıçlardan, Peder Dioskoros’a kendisinin konsile girmesine neden engel olduğunu sormalarını istedi.
Cevap
Papa şöyle dedi:
“İmparatorun emriyle onun girişini engelleyen komutan ve imparatorluk temsilcisi Elpidios’un ifadesini okumanızı rica ediyorum.”
Kudüs Episkoposu Yuvenalios bunu doğruladı. Yargıçlar da Papa Dioskoros’un sözünü ettiği imparatorluk emrine ilişkin konsil tutanaklarının okunmasını emrettiler.
Şaşırtıcı olan, Kadıköy yanlılarının Papa’ya karşı çıkmalarına rağmen, kilise birliğinden çıkarılmış Nesturi Episkopos Theodoretos’un Kadıköy Konsili’ne katılmasına izin vermeleridir. Bu durum Papa’nın onlara şöyle seslenmesine yol açtı:
“Kanunları çiğnemişim gibi beni suçluyorsunuz. Peki Theodoretos’u içeri alırken siz kanunları koruyor musunuz?”
Altıncı suçlama
Papa’nın Eutykhes’i İkinci Efes Konsili’nde aklamasına karşı çıktılar ve onunla aynı inancı paylaştığını ileri sürdüler.
Oysa biliyoruz ki ekümenik konsiller, sapkınların doğru imana aykırı sözlerinde ısrar ettiklerinden birkaç kez emin olmadan onlar hakkında hüküm vermezdi. Onların hakikate dönmesini arzu ederlerdi.
Papa, Eutykhes ile inancını görüştü; o da babaların önünde doğru imanı kabul ve ikrar etti. Ardından konsile kendi el yazısıyla kaleme aldığı bir iman beyanı sundu. Bu beyan, doğru Ortodoks imanına uygundu.
Kadıköy yanlılarının itiraz etmesi gereken durum, Eutykhes’in iman ikrarında kilise kanunlarına aykırı bir şey görmüş olmalarıydı. Eutykhes’in aklandıktan sonra yeniden sapkınlığına dönmesi ise Papa Dioskoros’un sorumluluğunda değildir. Çünkü başka bir konsilde yeniden yargılanabilirdi.
Roma Episkoposu Leo’nun da, İkinci Efes Konsili’nin babaları gibi, Eutykhes’in sözlerine aldandığını unutmayalım. Nitekim Leo’nun kendisi konsile bir mektup göndermiş, bu mektupta onun iman konusundaki gayretini övmüş ve ona “sevgili oğul ve rahip” diye hitap etmiştir.
Yedinci suçlama
Son olarak, Papa’nın Konstantinopolis Patriği Flavianos’u haksız yere mahkûm ettiğini söylediler.
Ancak konsilin tutanaklarını okuduğumuzda, onun haksız yere mahkûm edilmediğini görürüz. Çünkü Flavianos, Eutykhes’in sapkınlığını çürütürken birleşmeden sonra iki tabiat bulunduğunu söyleyerek sapkınlığa düşmüştür. Episkoposlar onu ikna etmeye çalışmış, fakat o kendi sözlerinde ısrar etmiştir.
Bu bölümde anlatılanların tamamından çıkardığımız sonuç, Papa Dioskoros’un bütün bu suçlamalardan ve sahte Kadıköy Konsili’nde kendisine atfedilen her şeyden suçsuz olduğudur.
Batı Kilisesi’nin kendi yazılarından da Papa Dioskoros’un inancının doğruluğu ve sağlamlığı ile Ortodoks imanını koruduğu anlaşılmaktadır.
Kiliseler Kadıköy Konsili’ni reddediyor
İskenderiye, Kudüs, Filistin ve diğerleri gibi havarisel kiliselerin çoğu, Kadıköy Konsili’nin kararlarını kabul etmeyi reddetti. Yabancı bir öğretiyi izlediği ve Rab Mesih’te birleşmeden sonra iki tabiat bulunduğunu ilan ettiği için onu sahte bir konsil olarak değerlendirdiler.
